Çocuk ve bebekte temel yaşam desteği

Çocuklarda kalp durması çoğunlukla bir solunum sorununun sonucunda gelişir; bu yüzden çocuk ve bebekte temel yaşam desteğine kurtarıcı soluklarla başlanır. Uygulamanın mantığı yetişkindekiyle aynıdır, ama el yeri, bası derinliği ve suni solunum tekniği farklıdır. İlk yardım eğitiminde 1 yaşından küçükler bebek, 1 yaşından ergenliğe kadar olanlar çocuk kabul edilir.

Bilinç ve solunum kontrolü

Çocukta bilinç, yetişkindeki gibi omuza dokunup seslenerek kontrol edilir. Bebekte ise ayak tabanına hafifçe dokunulur ya da vurulur; bebek sarsılmaz. Hava yolu açılırken bebeğin başı yalnızca düz (nötr) pozisyona getirilir; başın fazla geriye itilmesi bebeğin yumuşak soluk borusunu daraltabilir. Çocukta baş biraz daha geriye alınabilir. Solunum bak-dinle-hisset yöntemiyle en fazla 10 saniye değerlendirilir.

Çocukta uygulama

1. Normal solunum yoksa önce 5 kurtarıcı soluk verilir. Çocukta burun kapatılır, ağız ağızla kavranır.
2. Ardından göğüs basısına geçilir: tek elin topuğu göğüs kemiğinin alt yarısına konur. Çocuk iriyse ya da ilk yardımcı tek elle yeterli derinliğe ulaşamıyorsa iki el kullanılabilir.
3. Göğüs, ön-arka çapının yaklaşık üçte biri kadar, yani yaklaşık 5 cm çöktürülür; hız dakikada 100-120'dir.
4. 30 göğüs basısı ve 2 suni solunum döngüsüyle devam edilir.

Bebekte uygulama

1. Baş nötr pozisyonda tutulur; ilk yardımcının ağzı bebeğin ağzını ve burnunu birlikte kapatır.
2. 5 kurtarıcı soluk verilir. Bebeğin akciğer hacmi küçük olduğundan yalnızca göğsü kaldıracak kadar hafif üflenir.
3. Göğüs basısı, göğüs kemiğinin alt yarısına iki parmak ucuyla yapılır.
4. Göğüs ön-arka çapının üçte biri, yaklaşık 4 cm çöktürülür; hız dakikada 100-120'dir.
5. 30 göğüs basısı ve 2 suni solunum döngüsü sürdürülür.

112 ne zaman aranır?

Yanınızda biri varsa, normal solunumun olmadığını fark ettiğiniz anda 112'yi ona aratın. Tek başınızaysanız ve telefonu hoparlöre alıp uygulamaya devam edebiliyorsanız, kurtarıcı soluklardan sonra hemen arayın. Bunu yapamıyorsanız önce yaklaşık 1 dakika TYD uygulayın, sonra arayın. Küçük bir bebek, aranırken kucakta taşınarak uygulamaya devam edilebilir.

Yetişkin, çocuk ve bebek karşılaştırması

Sık yapılan hatalar

• Çocuğun küçük olduğunu düşünüp basıyı çok yüzeysel yapmak; göğüs gerçekten üçte bir oranında çökmelidir.
• Basılar arasında göğsün eski hâline dönmesini beklememek.
• Bebeğin başını aşırı geriye itmek.
• Suni solunumda çok hızlı ve kuvvetli üflemek; fazla hava mideye kaçar ve kusmaya yol açabilir.
• 112'yi aramak ya da başka bir iş için uygulamaya uzun ara vermek.

Çocukta OED

OED çocuklarda da kullanılabilir. Cihazın çocuk pedi veya çocuk ayarı varsa o kullanılır; yoksa yetişkin pedleri kullanılır. Küçük bir göğüste pedler birbirine değecekse biri göğsün önüne, diğeri sırta yapıştırılır. Cihazın sesli komutlarına uyulur ve analiz ile şok sırasında çocuğa dokunulmaz.

Akılda kalsın

• Bebek 1 yaşından küçük, çocuk 1 yaşından ergenliğe kadardır.
• Çocuk ve bebekte TYD'ye 5 kurtarıcı solukla başlanır.
• Bebekte bası iki parmakla yapılır, suni solunumda ağız ve burun birlikte kapatılır.
• Bası derinliği göğsün üçte biridir; hız her yaşta dakikada 100-120'dir.
• Bebeğin başı aşırı geriye itilmez; nötr pozisyonda tutulur.

Bu notlar ehliyet sınavına hazırlık içindir ve uygulamalı ilk yardım eğitiminin yerini tutmaz. Acil durumda 112'yi arayın.